راه اندازی اتاق سرور

راه اندازی اتاق سروراتاق سرور و دیتا سنتر محل نگهداری اطلاعات حیاتی هر سازمان و شرکت و مجموعه ای می باشد. عدم راه اندازی اتاق سرور و دیتا سنتر به شکل صحیح برابر با از دست رفتن اطلاعات است که برای ما بسیار پر هزینه و گاهی غیر قابل جبران است. این اتاق ممکن است در حال ارایه سرویس های گوناگون به خارج مجموعه نیز باشد. بدین معنی که در صورتی که در اجرای اتاق سرور دقت کافی به عمل نیاوریم منجر به ضرر مالی و اتلاف زمان کاربران و کارمندان ما می گردد. بنابراین در ساخت اتاق سرور و دیتا سنتر می بایست دقت کافی کنیم و استاندارد های تدوین شده را به شکل مطلوب به اجرا در بیاوریم

اجرای اتاق سرور

اجرای اتاق سرور شامل مراحلی است که قدم به قدم با رعایت استاندارد های تدوین شده  انجام می شود. عدم رعایت استاندارد اتاق سرور و بی توجهی به نکات سبب عدم کار کرد صحیح اتاق می گردد. بنابراین در اجرای اتاق سرور از نیروهای کارآمد و با تجربه استفاده می کنیم. اجرای اتاق سرور شامل بخش های گوناگون است.

  • طراحی اتاق سرور
  • عملیات ساختمانی یا ساخت اتاق سرور
  • پیاده سازی سیستم برق و تاسیسات
  • نصب سیستم های کنترلی و امنیتی
  • کابل کشی ساخت یافته
  • نصب تجهیزات اتاق سرور
  • پیاده سازی سیستم های نرم افزاری

اجرای اتاق سرور

طراحی اتاق سرورطراحی اتاق سرور

طراحی اتاق سرور گام اول و مهمترین بخش راه اندازی اتاق سرور و دیتا سنتر می باشد. اجرای تمامی عملیات بعدی از روی این طراحی و نقشه ها انجام می شود. در صورتی که در این بخش از اجرای اتاق سرور دقت کافی انجام ندهیم پس از تکمیل پروژه هزینه آن را باید پرداخت کنیم. ایجاد تغییرات هم برای ما پر هزینه هست و هم شاید نشدنی.
ابتدا نیازهایمان را برای راه اندازی اتاق سرور بررسی می کنیم. در اتاق سرور چه اتفاقی قرار است بیفتد. چه سرویس هایی در این اتاق قرار است راه اندازی شود. چه اطلاعاتی در این اتاق قرار دارد و حجم آن چقدر است. ارتباطات بین تجهیزات و سرور ها با بیرون از مجموعه به چه شکل است. کاربران ما درون و بیرون مجموعه چه افرادی هستند. اهمیت اطلاعات برای ما چقدر است.
نکته دیگر گسترش آتی این اتاق است. در 5 یا 10 سال آینده چه تغییراتی ممکن است در این اتاق اتفاق بیفتد. در طراحی احتمال گسترش آتی اتاق سرور را نیز لحاظ می کنیم.
سپس با اطلاعاتی که در دست داریم تجهیزات مورد نیاز را انتخاب می کنیم. در انتخاب تجهیزات با کیفیت بودن برند را در اجرای اتاق سرور نظر قرار می دهیم. انتخاب تجهیزات می بایست تلفیقی از بودجه و کارآیی باشد. واضح است در راه اندازی اتاق سرور انتخاب تجهیزات که نیازهای ما را تامین نکند مشکل ساز خواهد بود. درصدی دست بالا گرفتن ضروری است اما انتخاب دستگاهی که تنها درصدی از کارآیی آن استفاده می شود فقط جیب ما را خالی می کند.
با توجه به تجهیزات محاسبه شده برای راه اندازی اتاق سرور فضای مورد نیاز به دست می آید. چند رک داریم و چقدر فضا نیاز است. به جز رک چه تجهیزاتی داریم. از روی اطلاعات به دست آمده ابعاد اتاق سرور را محاسبه می کنیم.
اکنون مکان مناسبی را برای اجرای اتاق سرور پیدا می کنیم و طراحی داخلی را برای چینش تجهیزات انجام می دهیم.

انتخاب محل اتاق سرورپیدا کردن مکان مناسب برای اتاق سرور و دیتا سنتر

خوب طراحی را بطور کامل انجام دادیم و نیاز های ما بطور کامل مشخص شد. حالا باید محل اتاق سرور و دیتا ستر را انتخاب کنیم. ابتدا نگاه می کنیم ببینیم در چه سطحی مشغول هستیم. دیتا سنتر است یا اتاق سرور و اهمیت موضوع برای ما چقدر است. در ساخت دیتا سنتر های بزرگ شرایط کمی متفاوت است.

در انتخاب محل دیتا سنتر و اتاق سرور استاندارد Standard Tia942 و استاندارد bicsi الزاماتی را برای ما تعیین کرده اند که می بایست جدی گرفته شوند. ممکن است در مورد اجرای اتاق سرور  شرایط به شکلی باشد که حق انتخاب محدود باشد و یا امکان ساخت محل جدیدی نباشد. در این صورت مکانی را انتخاب می کنیم که نزدیک ترین شرایط را به استاندارد ها داشته باشد. ساخت اتاق سرور هزینه بر است و جابجایی آن زمان و هزینه بر دوش سازمان ما می گذارد.

ساخت اتاق سرور

ساخت اتاق سرورباید ببینیم قرار است ساختمان جدیدی بسازیم یا اتاقی را در اختیار ما قرار می دهند. در صورت ساخت اتاق از ابتدا محاسبات فضای مورد نیاز را انجام داده و موارد ذکر شده در انتخاب مکان اتاق سرور را لحاظ می کنیم. در صورتی که اتاقی در اختیار ما قرار گیرد باید ببینیم شرایط لازم را برای این اتاق دارد یا خیر. پس از تکمیل ساختمان یا در اختیار داشتن اتاق آماده عملیات ساختمانی داخلی و ساخت اتاق سرور را شروع میکنیم. در صورت وجود لوازم چوبی مانند کف پارکت یا کمد و موارد مشابه آن ها را جمع آوری می کنیم. در صورت عبور لوله آب از بالا یا دیوار های اتاق آن را مسدود می کنیم. سیم های برق را جمع آوری می کنیم. پس از آماده سازی اولیه اتاق مراحل ساخت اتاق سرور شروع می شود.

  • انتخاب و نصب درب اتاق سرور: درب اتاق سرور ورودی اتاق است. ممکن است اتاق دارای دو یا چند درب باشد. درب اتاق سرور را مقاوم در برابر حریق و سرقت استقاده می کنیم. کنترل این درب از طریق سیستم کنترل تردد انجام می شود. درب بایست به راحتی باز و بسته گردد. این امر به کیفیت ساخت درب و نحوه نصب آن دارد. از یراق آلات مناسب استفاده می کنیم تا از قفل شدن ناخواسته درب جلوگیری گردد.
  • دیوار اتاق سرور: دیوار اتاق سرور شامل دیوار اصلی و کاذب در ساخت اتاق سرور است. ابتدا دیوار اصلی را مطابق نیاز اصلاح می کنیم. در صورت وجود منافذ و پنجره بطور کامل پر می شود. اگر نیاز باشد آهن کشی و تقویت دیوار ها صورت می گیرد. می توانیم از لایه ضد آتش و سیمان بر روی آن استفاده کنیم. پس از نصب لوله و کابل کشی های لازم روی آن پشم سنگ و  دیوار کاذب اتاق سرور نصب می شود.
  • کف اتاق سرور: کف اتاق نیز در صورت وجود منافذ پر می شود. برای خروج الکتریسیته ساکن از اتاق و پر کردن منافذ از کفپوش اپوکسی استفاده می شود. این کفپوش وظیفه خروج الکتریسیته ساکن از اتاق و پر کردن منافذ کف را دارد. سپس روی آن کف کاذب اتاق سرور و دیتا سنتر اجرا می گردد. کف کاذب باید دارای قدرت تحمل وزن بالا و آنتی استاتیک باشد.
  • سقف اتاق سرور: برای پوشش کابل ها و جلوگیری از آسیب رسیدن به ادوات روی سقف اصلی از سقف کاذب اتاق سرور استفاده می کنیم. سقف کاذب را از نوعی انتخاب می کنیم که در مقابل حریق و رطوبت مقاوم باشد. 
  • چاه ارت: اتاق سرور نیاز به چاه ارت مجزا دارد. این چاه می بایست زیر 2 اهم باشد. به همین منظور چاه ارت استاندارد برای آن حفر می کنیم.

برق و تاسیسات اتاق سروربرق و تاسیسات اتاق سرور

عملیات ساختمانی راه اندازی اتاق سرور انجام شد و اکنون باید سیستم های برقی و تاسیساتی را در آن اجرا کنیم. ممکن است قسمتی از این کار همزمان با عملیات ساختمانی ساخت اتاق سرور باشد. این قسمت دارای اهمیت بالایی می باشد و عدم کارکرد صحیح آن سبب آسیب جدی به تجهیزات می شود. 

  • طراحی و نصب تابلو برق: بر اساس نیاز های اتاق سرور تابلو برق طراحی و ساخته می شود. این تابلو کنترل تمامی ادوات برقی را بر عهده دارد لذا باید در ساخت و نصب آن استاندارد های لازم صورت بگیرد.
  • کابل کشی برق: کابل برق را پس از محاسبات لازم و انتخاب کابل مناسب از مسیر جدا از شبکه از روی سینی کابل و لدر و با رعایت فاصله استاندارد انجام می دهیم. در اجرای اتاق سرور از کابل های برق استاندارد و با قطر مناسب استفاده می کنیم.
  • کابل کشی ساخت یافته اتاق سرور: کابل کشی ساخت یافته اتاق سرور را بر اساس طرح تهیه شده انجام می دهیم. رعایت موازین و استانداردها در کابل کشی شبکه اتاق سرور بسیار مهم است. عدم دقت مساوی با افت سرعت و قطعی خواهد بود.
  • یو پی اس: از UPS مناسب برای این اتاق استفاده می کنیم. انتخاب یو پی اس را باید درست انجام بدیم در غیر اینصورت عملکرد صحیحی را نباید توقع داشته باشیم.
  • ژنراتور: برای تامین برق مجموعه در صورت رفتن برق شهری از ژنراتور استفاده می کنیم. انتخاب ژنراتور مناسب در اجرای اتاق سرور بر اساس محاسبات برق مصرفی انجام می پذیرد. 
  • سیستم روشنایی: برای راه اندازی اتاق سرور تایل های SMD با توجه به مصرف پایین و عدم تولید حرارت گزینه مناسبی برای اتاق سرور است. انتخاب پنل با روشنایی مناسب بر اساس فرمول و محاسبات انجام می پذیرد.
  • سیستم کولینگ اتاق سرور: اتاق سرور را باید سرد نگهداریم. طراحی و انتخاب سیستم سرمایش اتاق سرور برای ساخت اتاق سرور بسیار مهم است. گرمای تولید شده توسط تجهیزات سبب بروز مشکل برای آنها و حتی آتش سوزی می شود.
  • سیستم ارتینگ اتاق سرور: سیستم ارت اتاق سرور بسیار مهم است. اتصالی و یا جریان های الکتریکی ناخواسته سبب آسیب رسیدن به تجهیزات و افراد می گردد. برای انتقال ولتاژ الکتریکی ناخواسته و الکتریسیته ساکن ، سیستم ارتینگ اتاق سرور و باندینگ و شینه کشی مسی کف اتاق  انجام می شود. سپس کل مجموعه به چاه ارت متصل می گردد. 

ایمنی اتاق سرورکنترل و ایمنی اتاق سرور

  • اعلام و اطفاء حریق: آتش سوزی در اتاق سرور سبب از بین رفتن تجهیزات و اطلاعات ما می شود. در ساخت اتاق سرور طراحی  سیستم اعلام و اطفاء حریق اتاق سرور  را بر مبنای ابعاد اتاق و پارامترهای دیگر انجام داده و پیاده سازی می کنیم.
  • کنترل تردد: هر کسی مجاز به ورود به اتاق سرور نیست. با کمک سیستم کنترل تردد اتاق سرور افراد احراز هویت شده و همچنین ورود و خروج افراد را ثبت می کنیم. سیستم کنترل بر اساس مشخصات بیومتریک گزینه مناسبی می باشد.
  • دوربین مدار بسته: دوربین مدار بسته تصاویر افراد حاضر در اتاق و اتفاقات افتاده را برای ما ثبت می نماید. 
  • سیستم مانیتورینگ اتاق سرور: سیستم مانیتورینگ اتاق سرور با توجه به حساسیت آن نصب می شود. این اتاق می بایست تحت نظارت قرار داشته و در صورت بروز مشکلات برقی، سرمایش، نشتی آب، بالا رفتن دما و رطوبت و موارد دیگر با روش های گوناگون اعلام هشدار نماید.

ملزومات اتاق سرور

اتاق ما آماده و تکمیل شد. اکنون نوبت نصب ملزومات اتاق سرور است. قبل از نصب تجهیزات در راه اندازی اتاق سرور طرحی برای آن می کشیم. دسترسی آسان به تجهیزات را مد نظر قرار می دهیم. نظم و زیبایی رک ها را هم لحاظ می کنیم. سپس رک ها را در محل خود ثابت کرده و شروع به چینش تجهیزات داخل آن می کنیم. این ملزومات شامل سرورها، سوییچ ها، روترها، تجهیزات امنیتی و سایر تجهیزات است.

عملیات نرم افزاری اتاق سرورانجام تنظیمات و امور نرم افزاری اتاق سرور

پس از اتمام نهایی اتاق سرور و چینش تجهیزات نوبت به امور نرم افزاری و تنظیمات می رسد. امور نرم افزاری در اجرای اتاق سرور شامل تنظیمات روتر ها و سوییچ ها، نصب سیستم های عامل، راه اندازی سرویس های مورد نیاز، نصب نرم افزار های لازم، راه اندازی سیستم پشتیبان گیری و تنظیمات سایر ادوات می باشد.

تنظیمات روتر ها وسوییچ ها

روتر ها و سوییچ ها در اتاق سرور وظیفه برقراری ارتباط بین سرور ها با هم و سایر تجهیزات و با بیرون از اتاق سرور را بر عهده دارند. در راه اندازی اتاق سرور این ارتباطات بسیار مهم بوده و در صورت قطعی یا کانفیگ اشتباه کل مجموعه دچار اختلال می گردد. استفاده از روتر و سوییچ که قابلیت اجرای تنظمیات مختلف را داشته باشد مانند محصولات سیسکو ضروری است. تجهیزات سیسکو علاوه بر فرمان پذیری دارای طول عمر بالایی نیز بوده و دیر خراب می شوند. 

نصب سیستم های عامل و سرویس هانصب سیستم های عامل و سرویس ها

سیستم های عامل بر حسب سرویس های مورد نیاز و نرم افزار های مورد نصب انتخاب می شوند. همواره از آخرین نسخه سیستم عامل استاده می کنیم. در هر بروز رسانی مشکلات زیادی مرتفع شده و همچنین امکانات زیاد دیگری به آن افزوده می گردد.

در راه اندازی اتاق سرور سیستم های عامل بر روی سرور ها نصب شده و در صورت لزوم مجازی سازی انجام می گیرد. این امر سبب کاهش هزینه خرید سرور و صرفه جویی در فضا می گردد. سرویس های مورد نیاز بر روی سرور ها راه اندازی می شود و تنظیمات انجام می گیرد.

سیستم پشتیبان گیری

هر چه از این مقوله گفته شود کم است. بادمان باشد با تجهیزات الکترونیکی سرو و کار داریم. در راه اندازی اتاق سرور با رعایت استاندارد ها احتمال حادثه را کم می کنیم ولی به صفر نمی رسد. ممکن است دستگاهی خراب شده یا سیستم عاملی دچار مشکل گردد. برای کاهش بیشتر احتمال از بین رفتن اطلاعات از سیستم پشتیبان گیری کمک می گیریک. سیستم پشتیبان گیری متناسب با اطلاعات طراحی و اجرا می گردد. 

تهیه نقشه و مستندات سخت افزار ها

از موارد مهم در راه اتدازی اتاق سرور ایجاد نقشه و داکیومنت از تمامی تجهیزات و لوازم اتاق است. نقشه های کلیه امور انجام شده در اتاق می بایست با نرم افزار در فایل های جداگانه تهیه شود. این اسناد هم به صورت نرم افزاری و هم پرینت شده در یک پوشه ایجاد شده و تحویل می گردد. لیست کامل تجهیزات هم باید تهیه شود. سرور ها با مشخصات فیزیکی و نقشه کامل شبکه و ارتباطات نیز باید در دسترس باشد. این موارد برای رفع مشکلات آتی ضروری است.

تهیه نقشه و مستندات نرم افزاری

این قسمت نیز نیاز به داشتن داکیومنت دارد. نرم افزار های مورد استفاده چه چیز های هستند. هر چند وقت یکبار نیاز به آپدیت دارند. نگهداری آنها با چه کسی است. سورس نرم افزار ها همگی در دسترس باشد تا در صورت نیاز به سرعت قابل نصب باشد.

تست اتاق سرور

اتاق سرور قبل از راه اندازی باید تحت تست قرار بگیرد. سیستم های برق و تابلو روشن شده و از صحت عملکرد آن مطمئن شد. سیستم سرمایش آزمایش تا سرمای مورد نیاز اتاق را تامین نماید. کابل های شبکه همگی مورد تست فلوک باید قرار بگیرد. سیستم اعلام حریق آفلاین تست شده و از صحت عملکرد آن مطمئن می شویم. سیستم های روشنایی و سایر موارد نیز آزمایش می شوند.

در نهایت اتاق را بصورت کامل راه اندازی و تحویل می دهیم.

نظر به حساسیت و ارزشمند بودن اطلاعات در راه اندازی اتاق سرور و دیتا سنتر از تجهیزات و نیروهای اجرایی ناکارآمد استفاده نمی کنیم. بسیار مجموعه ها بوده اند که پس از از بین رفتن اطلاعات اقدام به استاندارد سازی اتاق کرده اند. هزینه ساخت اتاق سرور را در نهایت انجام داده ولی اطلاعات از بین رفته است. با رعایت نکات ایمنی و استاندارد ها از اتاق پایدار سرور لذت ببریم.